- Ο Γιάννης Παπανικολάου είναι οικονομολόγος, αριστούχος (και πρωτεύσας στις εξετάσεις) της Οικονομικής Σχολής του ΕΚΠΑ και του London School of Economics (LSE).
- Ως εμπνευστής του Κόμβου και πρώτος Πρόεδρος του Δ.Σ. του Κόμβου κατά την πρώτη δύσκολη περίοδο της σύστασής του, είναι ένας εκ των τριών Επίτιμων Προέδρων του Κόμβου. Οι άλλοι δύο είναι ο τ. Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Ακαδημαϊκός Προκόπης Παυλόπουλος, και ο τ. Πρωθυπουργός, Ακαδημαϊκός και Εταίρος του Κόμβου, Λουκάς Παπαδήμος.
- Την τελευταία εικοσαετία εργάζεται ως οικονομικός σύμβουλος στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, με εξειδίκευση στον στρατηγικό σχεδιασμό (ανάπτυξη και εφαρμογή στρατηγικής), ενώ έχει συμμετάσχει σε πολλά διοικητικά συμβούλια μεγάλων εταιρειών και τραπεζών.
- Πιο πρόσφατα ασχολείται επίσης με θέματα σχετικά με τη γεωστρατηγική αξιοποίηση από την Ελλάδα, ως πηγής περιφερειακής ισχύος, του ευρύτερου ναυτιλιακού (ναυτιλία, ναυπηγεία, λιμάνια) και ενεργειακού τομέα και, ιδιαίτερα, των ενεργειακών υποδομών (αγωγοί, Ρεβυθούσα, Κάθετος Διάδρομος, FSRU Αλεξανδρούπολης κ.λπ.).
- Έχει διατελέσει Γενικός Διευθυντής του Διεθνούς Κέντρου Μελετών του Εύξεινου Πόντου, Αναπληρωτής Διοικητής της Ελλάδας στην Τράπεζα Εμπορίου και Ανάπτυξης του Εύξεινου Πόντου και μέλος της πρώτης Διοικούσας Επιτροπής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Το 1981, μετά από μία σχετικά σύντομη ακαδημαϊκή καριέρα στο Queen Mary College του Πανεπιστημίου του Λονδίνου και στο LSE, ανέλαβε τα καθήκοντα του Διευθυντή του Οικονομικού Γραφείου και Οικονομικού Συμβούλου του τ. Πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου (1981-1987) και στη συνέχεια του Προέδρου του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας. Διετέλεσε επίσης Ειδικός Σύμβουλος του Υπουργού Εξωτερικών για θέματα Οικονομικής Διπλωματίας
- Σε αναγνώριση του ρόλου του στην ανάπτυξη των διμερών σχέσεων της Ελλάδας με τις χώρε τους , οι κυβερνήσεις της Γερμανίας, της Αυστρίας, της Ρουμανίας, της Βουλγαρίας, της Γιουγκοσλαβίας, της Αιγύπτου, της Συρίας και του Μεξικού τού έχουν απονείμει ανώτατα παράσημα.
- Του έχουν επίσης απονεμηθεί, από διεθνή ακαδημαϊκά ιδρύματα υψηλού κύρους, ανώτατοι ακαδημαϊκοί τίτλοι και τιμητικές διακρίσεις.
