Τουρισμός και Βιωσιμότητα
Από τη θεωρία στην πράξη
Κόμβος – Δίκτυα του Παγκόσμιου Ελληνισμού
Η δράση της ΑΜΚΕ Κόμβος – Δίκτυα του Παγκόσμιου Ελληνισμού για τον Τουρισμό και τη Βιωσιμότητα επιδιώκει να συμβάλει στη διαμόρφωση ενός πιο ώριμου, υπεύθυνου και μακροπρόθεσμα βιώσιμου προτύπου τουριστικής ανάπτυξης για την Ελλάδα.
Ο τουρισμός αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της ελληνικής οικονομίας, της περιφερειακής ανάπτυξης και της διεθνούς εικόνας της χώρας. Ταυτόχρονα, βρίσκεται σήμερα μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα: η ποιότητα της τουριστικής εμπειρίας, η ανθεκτικότητα των προορισμών, η προστασία του φυσικού και πολιτιστικού αποθέματος και η ουσιαστική συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών συνδέονται πλέον άμεσα με τη βιωσιμότητα.
Στο επίκεντρο της προσέγγισης βρίσκεται η μετάβαση από τη γενική συζήτηση περί βιωσιμότητας σε εφαρμόσιμες πρακτικές, συνεργασίες, πρότυπα και παραδείγματα που μπορούν να αξιοποιηθούν από προορισμούς, επιχειρήσεις, φορείς και τοπικές κοινωνίες.
Συμμετέχετε στον Κόμβο, γίνετε μέρος ενός δικτύου που μετατρέπει τη γνώση σε δράση!
Η σημασία της δράσης
Η Ελλάδα διαθέτει μοναδικά συγκριτικά πλεονεκτήματα: φυσικό περιβάλλον υψηλής αξίας, πολιτιστική συνέχεια, γαστρονομική ταυτότητα, ισχυρές τοπικές παραδόσεις, ανθρώπινο δυναμικό και ένα διεθνές δίκτυο Ελλήνων που μπορεί να συμβάλει με γνώση, εμπειρία και πρόσβαση σε καλές πρακτικές.
Η νέα πρόκληση είναι η σύνδεση αυτών των πλεονεκτημάτων με ένα τουριστικό μοντέλο που ενισχύει την ποιότητα, διευρύνει την εποχικότητα, προστατεύει τους προορισμούς, αναδεικνύει την τοπική παραγωγή και δημιουργεί διαρκή αξία για τις τοπικές κοινωνίες.
Η βιωσιμότητα στον τουρισμό αφορά την καθημερινή λειτουργία ενός προορισμού: τη διαχείριση των φυσικών πόρων, την πίεση στις υποδομές, τη σχέση επισκεπτών και κατοίκων, τη σύνδεση με την τοπική οικονομία, την αυθεντικότητα της εμπειρίας και την ικανότητα κάθε τόπου να εξελίσσεται χωρίς να χάνει την ταυτότητά του.
Η προσέγγιση του Κόμβου
Ο Κόμβος προσεγγίζει τον τουρισμό ως πεδίο συνεργασίας ανάμεσα στην οικονομία, την κοινωνία, το περιβάλλον, τον πολιτισμό και την καινοτομία.
Η δράση έχει διαμορφωτικό χαρακτήρα. Στόχος της είναι να αναδείξει καλές πρακτικές, να ενισχύσει τον διάλογο μεταξύ ειδικών και φορέων, να ενθαρρύνει την υιοθέτηση υπεύθυνων επιλογών και να συμβάλει στη διαμόρφωση ενός πλαισίου μέσα στο οποίο η τουριστική ανάπτυξη μπορεί να αποκτά μεγαλύτερο βάθος, συνοχή και ανθεκτικότητα.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σύνδεση του τουρισμού με τη γαστρονομία, την τοπική παραγωγή, τις μικρές επιχειρήσεις, την πολιτιστική κληρονομιά και τις νέες τάσεις που συνδυάζουν την παγκόσμια απήχηση με την τοπική αυθεντικότητα. Η λογική αυτή συνδέεται με τη σύγχρονη έννοια του glocalisation: την ικανότητα ενός τόπου να απευθύνεται σε διεθνές κοινό, διατηρώντας παράλληλα τη δική του ιδιαίτερη φυσιογνωμία.
Βασικοί Άξονες
-
Η δράση αναπτύσσεται γύρω από βασικούς άξονες που αντανακλούν τις κρίσιμες παραμέτρους της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης:
Περιβαλλοντική υπευθυνότητα και προστασία των φυσικών πόρων.
Ανθεκτικότητα προορισμών και ορθολογική διαχείριση της τουριστικής πίεσης.
Σύνδεση του τουρισμού με την τοπική παραγωγή, τη γαστρονομία και τις μικρές επιχειρήσεις.
Ανάδειξη πολιτιστικής ταυτότητας και αυθεντικών εμπειριών.
Συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών στη διαμόρφωση του τουριστικού προϊόντος.
Υιοθέτηση καλών πρακτικών από επιχειρήσεις, δήμους, φορείς και οργανισμούς.
Δικτύωση με Έλληνες και φιλέλληνες της διασποράς που διαθέτουν διεθνή εμπειρία στον τουρισμό, τη βιωσιμότητα, την ανάπτυξη προορισμών και την επικοινωνία.
Από την αναγνώριση στην ενεργοποίηση
Η δράση του Κόμβου περιλαμβάνει την ανάδειξη παραδειγμάτων που αποτυπώνουν στην πράξη τη μετάβαση προς ένα πιο βιώσιμο τουριστικό πρότυπο. Περιπτώσεις όπως η Τήλος, η Αστυπάλαια και το Cyclades Preservation Fund δείχνουν ότι η καινοτομία, η περιβαλλοντική ευθύνη και η τοπική συμμετοχή μπορούν να δημιουργήσουν νέες αφηγήσεις για τους ελληνικούς προορισμούς.
Παράλληλα, παραδείγματα όπως η Τήνος αναδεικνύουν τη δυνατότητα ενός προορισμού να εξελίσσεται μέσα από τη γαστρονομία, την τοπική παραγωγή, τη συνεργασία των ανθρώπων του τόπου και την καλλιέργεια μιας πιο σύνθετης τουριστικής ταυτότητας.
Ο Κόμβος αξιοποιεί αυτά τα παραδείγματα ως αφετηρία για ευρύτερο διάλογο και πρακτική κινητοποίηση. Η αναγνώριση καλών πρακτικών λειτουργεί ως εργαλείο μάθησης, διάχυσης εμπειρίας και ενθάρρυνσης νέων πρωτοβουλιών.
Ταυτότητα της δράσης
Την εισήγηση και τον συντονισμό της δράσης έχει η Ελισάβετ Φιλιππούλη, με διεθνή εμπειρία στη στρατηγική επικοινωνία, τη διασύνδεση δικτύων και την ανάδειξη θεμάτων που συνδέουν την επιχειρηματικότητα, την κοινωνία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Στη Συμβουλευτική Επιτροπή της δράσης συμμετέχουν προσωπικότητες με εμπειρία στον τουρισμό, τη βιωσιμότητα, την οικονομία, την τοπική ανάπτυξη, τη γαστρονομία, την επικοινωνία και την αξιοποίηση διεθνών δικτύων:
Ελισάβετ Φιλιππούλη, εισηγήτρια και συντονίστρια της δράσης.
Vicky Pryce, οικονομολόγος με διεθνή εμπειρία σε θέματα οικονομικής πολιτικής, ανάπτυξης και δημόσιου διαλόγου.
Άννα Γριμάνη, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Κόμβου, με εμπειρία στην επικοινωνία, τη δημοσιογραφία και τη σύνδεση θεσμικών πρωτοβουλιών με το ευρύτερο κοινό.
Γιώργος Κουρμούζης, με εμπειρία στον τουρισμό, την επιχειρηματικότητα και την ανάπτυξη προορισμών.
Κώστας Μητρόπουλος, με εμπειρία στην οικονομία, τις επενδύσεις και τη στρατηγική ανάπτυξη.
Γιάννα Μπαλαφούτη, με σημαντική συμβολή στην ανάδειξη της γαστρονομίας, της τοπικής παραγωγής και της πολιτιστικής διάστασης της διατροφής.
Μαρία-Αθηνά Παπαθανασίου, με εμπειρία στην επιχειρηματικότητα, τη δικτύωση και την υποστήριξη αναπτυξιακών πρωτοβουλιών.
Ελένη Σκαρβέλη, με εμπειρία σε θέματα βιωσιμότητας, τουρισμού και θεσμικής ανάπτυξης.
Ιωάννης Σπιλάνης, με μακρά επιστημονική και ερευνητική εμπειρία στον βιώσιμο τουρισμό, τη νησιωτικότητα και την περιφερειακή ανάπτυξη.
Η σύνθεση της Συμβουλευτικής Επιτροπής αποτυπώνει τη βασική φιλοσοφία του Κόμβου: τη σύνδεση ανθρώπων, γνώσης και εμπειρίας με στόχο την παραγωγή εφαρμόσιμων ιδεών για την αύξηση του διεθνούς αποτυπώματος της Ελλάδας.
Ημερίδα Τουρισμού και Βιωσιμότητας
Στο πλαίσιο της δράσης προγραμματίζεται η ημερίδα:
«Ελλάδα, Βιωσιμότητα και Τουρισμός – Από τη θεωρία στην πράξη»
Η ημερίδα θα πραγματοποιηθεί στις 6 Οκτωβρίου 2026 και θα αποτελέσει σημείο συνάντησης ειδικών, εκπροσώπων φορέων, ανθρώπων της αγοράς, μελών του Κόμβου και προσωπικοτήτων με εμπειρία στον τουρισμό, την περιφερειακή ανάπτυξη, τη βιωσιμότητα, τη γαστρονομία, την επικοινωνία και την κοινωνική καινοτομία.
Στόχος είναι να διαμορφωθεί ένας ουσιαστικός διάλογος για το μέλλον του ελληνικού τουρισμού, με έμφαση στις πρακτικές λύσεις, στις δυνατότητες συνεργασίας και στην ανάδειξη προορισμών και πρωτοβουλιών που μπορούν να λειτουργήσουν ως παραδείγματα.
Λάβετε επιλεγμένες ενημερώσεις για τις δράσεις και τις πρωτοβουλίες του Κόμβου και την ημερίδα της δράσης Τουρισμός και Βιωσιμότητα.
Ενταχθείτε στο δίκτυο του Κόμβου. Συνδεθείτε με ανθρώπους και οργανισμούς με στόχο τη δημιουργία εφαρμόσιμων λύσεων.