Ναυτιλία και ESG
Η ελληνική ναυτιλία βρίσκεται στην πρώτη γραμμή του παγκόσμιου μετασχηματισμού. Στο επίκεντρο αυτών των αλλαγών βρίσκεται το ESG (Environmental, Social, Governance)
Οι αναγκαίες επενδύσεις για τη μετάβαση εκτιμώνται από την Getting to Zero Coalition σε περισσότερα από 1–1,5 τρισεκατομμύρια δολάρια έως το 2050.
Ο στόχος για μηδενικές καθαρές εκπομπές έως το 2050, σηματοδοτεί μια εποχή που απαιτεί ριζικές αλλαγές στον τρόπο σχεδιασμού, κατασκευής και λειτουργίας των πλοίων.
Αν και η ναυτιλία ευθύνεται για «μόλις» το 2,8% των παγκόσμιων εκπομπών CO₂, μεταφέρει περίπου το 90% του παγκόσμιου εμπορίου.
Ο τομέας της Ναυτιλίας είναι εξαιρετικά αποδοτικός ως προς τις εκπομπές ανά τόνο/χιλιόμετρο – αλλά το απόλυτο μέγεθος του κλάδου δεν αφήνει περιθώριο εφησυχασμού.
Η απαίτηση για μετάβαση σε πλοία χαμηλών ή μηδενικών εκπομπών συγκροτούν ένα νέο πλαίσιο, το οποίο οι ναυτιλιακές επιχειρήσεις οφείλουν να ενσωματώσουν.
Η Ελλάδα, με στόλο που αντιστοιχεί στο 20% της παγκόσμιας χωρητικότητας και περίπου 5.500 πλοία, βρίσκεται στην καρδιά αυτής της μετάβασης.
Η ελληνική ναυτιλία είναι ένας γεωστρατηγικός πολλαπλασιαστής επιρροής με σημαντική συνεισφορά στην εθνική οικονομία, που εκτιμάται πλέον σε πάνω από 20 δισ. ευρώ ετησίως (ΙΟΒΕ, 2023).
Σύνοψη της Δράσης: Ναυτιλία και ESG
Το ζητούμενο δεν είναι μόνο η συμμόρφωση με τους κανονισμούς. Είναι η διαμόρφωση ενός νέου παραγωγικού και τεχνολογικού προτύπου που θα καταστήσει την Ελλάδα ηγέτιδα δύναμη και στην καινοτομία. Αυτό προϋποθέτει:
- Αναβάθμιση του υπάρχοντος στόλου
- Υποδομές για νέα καύσιμα
- Δημιουργία ναυτιλιακού οικοσυστήματος έρευνας και τεχνολογίας
- Θεσμική στήριξη και διακρατική συνεργασία
Οι παγκόσμιες εξελίξεις δεν αφήνουν περιθώρια καθυστέρησης. Kάθε επένδυση που πραγματοποιείται σήμερα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τον τεχνολογικό ορίζοντα του 2040 και του 2050.
Σε έναν κλάδο τόσο παγκοσμιοποιημένο και τεχνολογικά απαιτητικό όσο η ναυτιλία, η δυνατότητα ενός κράτους να καινοτομεί εντός των συνόρων του αποτελεί κρίσιμο παράγοντα ανταγωνιστικότητας.
Η Ελλάδα, παρά τη στρατηγική της θέση και τη διεθνή υπεροχή του στόλου της, δεν διαθέτει ακόμη έναν θεσμοθετημένο φορέα έρευνας, τεχνολογίας και μεταφοράς γνώσης στον τομέα της ναυτιλίας. Η ιδέα δημιουργίας ενός Ναυτιλιακού Κέντρου Καινοτομίας και Τεχνολογίας προτάθηκε κατά τη διάρκεια της συζήτησης, τόσο ως ανάγκη όσο και ως ευκαιρία. Ένα τέτοιο κέντρο θα μπορούσε να λειτουργήσει ως:
- θεσμική γέφυρα μεταξύ επιχειρήσεων, ακαδημαϊκής κοινότητας και πολιτείας,
- επιταχυντής τεχνολογικής υιοθέτησης και marinization λύσεων (προσαρμογή ερευνητικών αποτελεσμάτων σε πραγματικές συνθήκες πλοίου)
- φορέας ανάπτυξης pilot έργων και benchmarking ESG εφαρμογών.
O Κόμβος, στο πλαίσιο του 2ου Συνεδρίου του τον Νοέμβριο του 2024, ανακοίνωσε την πρωτοβουλία για την δημιουργία ενός τέτοιου κέντρου. Ακολούθησε συζήτηση στην οποία πήραν μέρος (αλφαβητικά): ο CEO της Τράπεζας Πειραιώς, κ. Μεγάλου, η κα Πολυχρονοπούλου, πρόεδρος της HEMEXPO και του ERMA FIRST GROUP, ο εφοπλιστής κ Γεώργιος Προκοπίου και ο καθ. Ηρακλής Χαραλαμπίδης, καθηγητής Maritime Economics and Logistics.
Τη συζήτηση συντόνησε ο επικεφαλής της δράσης, επιχειρηματίας και ταμίας του Κόμβου Χάρης Αντωνίου.
Εξέλιξη της δράσης
Έχει συσταθεί Συμβουλευτική Επιτροπή με την συμμετοχή του Επίτιμου Προέδρου του Κόμβου Ιωάννη Παπανικολάου, του καθ. Σωτήριου Θεοφάνη, του οικονομολόγου Ιωάννη Πλατσιδάκη και του καθ. Ηρακλή Χαραλαμπίδη. Η επιτροπή διευρύνεται με την συμμετοχή και άλλων μελών του Κόμβου που ειδικεύονται στον κλάδο της Ναυτιλίας.
Ο Κόμβος συνεργάζεται με την Deloitte, η οποία έχει αναλάβει την pro bono σύνταξη του αρχικού σχεδίου για την δημιουργία του ναυτιλιακού hub και ναυτιλιακού fund που θα έχει ως προσανατολισμό το ESG και ειδικότερα το Net Zero.
Συμμετέχετε στις δράσεις του Κόμβου ή προτείνετε την δική σας ιδέα εδώ!
Ελληνική Ναυτιλία και ESG: Μια πρόκληση που γίνεται ευκαιρία
Στο πλαίσιο του 2ου Συνεδρίου Εργασίας του Κόμβου, αναδείχθηκε η σημασία της ESG (Περιβάλλον, Κοινωνία, Διακυβέρνηση) ως στρατηγικού εργαλείου που μπορεί να ενισχύσει τη θέση της Ελλάδας στην πρώτη γραμμή της ναυτιλιακής βιομηχανίας. Μάθετε περισσότερα εδώ.
Η Ναυτιλία στην καρδιά της Ελληνικής Οικονομίας και των δράσεων του Κόμβου
Ο επιχειρηματίας Χάρης Αντωνίου κάνει εδώ μια σύντομη εισαγωγή στις δράσεις που σχεδιάζει ο Κόμβος γύρω από την Ναυτιλία που αποτελεί ένα μεγάλο κεφάλαιο της Ελληνικής Οικονομίας και του Παγκόσμιου Ελληνισμού. Διαβάστε περισσότερα εδώ.
Ο Κόμβος στο 8ο Ναυτιλιακό Συνέδριο Ναυτεμπορικής
Γεωπολιτικές εξελίξεις, διεθνές θαλάσσιο εμπόριο, ναυτιλιακή βιομηχανία, ψηφιακός μετασχηματισμός, τεχνητή νοημοσύνη, τραπεζικός δανεισμός είναι τα θέματα που απασχολούν το 8ο Ναυτιλιακό Συνέδριο της Ναυτεμπορικής με χαρακτηριστικό τίτλο «Οι κρίσιμες αποφάσεις». Για περισσότερα πατήστε εδώ.
Καθ. Ηρακλής Χαραλαμπίδης: Ο Επιδραστικότερος Ακαδημαϊκός της Ναυτιλίας
ο Καθ. Ηρακλής Χαραλαμπίδης, ιδρυτικό μέλος του Κόμβου και μέλος της συμβουλευτικής επιτροπής της δράσης μας για τη Ναυτιλία σε σχέση με το ESG, αναγνωρίστηκε ως ο επιδραστικότερος ακαδημαϊκός στον τομέα της Ναυτιλίας και Διαχείρισης Λιμένων σύμφωνα με τον δείκτη FWCI (Field-Weighted Citation Impact).Διαβάστε περισσότερα εδώ!
Διαγωνισμός για την επιστημονική έρευνα σε θέματα χρηματοοικονομικής ενδυνάμωσης
Στο πλαίσιο της δράσης ΕΝ.Ν.ΟΙ.Α προκηρύχθηκε διαγωνισμός από την Εθνική Τράπεζα σε συνεργασία με τον καθ. Μιχάλη Χαλιάσο, την Accenture και τον Κόμβο που στόχο του έχει να προωθείται η επιστημονική έρευνα σε θέματα σχετικά με τη χρηματοοικονομική ενδυνάμωση των νοικοκυριών και τη χρηματοοικονομική συμπερίληψη. Αν είστε ερευνητής και ενδιαφέρεστε να συμμετέχετε στην πρωτοβουλία, μπορείτε να υποβάλετε την πρόταση σας για έρευνα και χρηματοδότηση στον ακόλουθο σύνδεσμο, αφού πρώτα ενημερωθείτε και ακολουθήσετε τις οδηγίες που είναι διαθέσιμες στα έγγραφα Ερευνητική Πρόσκληση και Φόρμα Αίτησης. Η προθεσμία λήγει στις 16 Μαρτίου 2025.
Παρουσίαση των προτάσεων για το Ειδικό Βραβείο Χρηματοοικονομικής Ενδυνάμωσης
Στο πλαίσιο της προώθησης της επιχειρηματικότητας και ανάπτυξης καινοτόμων προϊόντων, υπηρεσιών και εργαλείων (π.χ., εφαρμογών/apps) που θα βοηθήσουν τα νοικοκυριά στη χρηματοοικονομική εκπαίδευση και τη λήψη ορθών οικονομικών αποφάσεων, πραγματοποιήθηκε η παρουσίαση των προτάσεων που υποβλήθηκαν για το Ειδικό Βραβείο Χρηματοοικονομικού Εγγραμματισμού για την Ενδυνάμωση των Νοικοκυριών στις Οικονομικές Αποφάσεις που θα δοθεί στον 15ο ετήσιο Διαγωνισμό Καινοτομίας και Τεχνολογίας Business Seeds της Εθνικής Τράπεζας.